Kalendarz chiński
chiński nowy rok i chińskie miary czasu
Połączenie: Chiński Nowy Rok na Tajwanie – fotoreportaż
Chiński kalendarz i tradycyjne chińskie miary czasu
to w rzeczywistości kilka systemów
liczenia i nazywania:
kalendarz księżycowy – z cyklem sześćdziesięcioletnim,
kalendarz rolniczy – słoneczny oraz
kalendarz
zodiakalny z cyklem dwunastoletnim.
Pory dnia biorą swoje nazwy od „Ziemskich
konarów” .
Chiński kalendarz księżycowy
Chiński kalendarz składa się z sześćdziesięcioletnich cykli, które stanowią kombinację Dwunastu Ziemskich Konarów i Pięciu Niebiańskich Pni: 12 zwierząt i 5 żywiołów. Opiera się na precyzyjnej obserwacji wysokości słońca oraz faz księżyca.
Najbliższe lata:
| Zwierzę | Początek i koniec roku |
Żywioł |
| Koza | 1.02.2003–21.01.2004 |
ogień |
| Małpa | 22.01.2004–8.02.2005 |
metal |
| Kogut | 9.02.2005–28.01.2006 |
metal |
| Pies | 29.01.2006–17.02.2007 |
metal |
| Świnia | 18.02.2007–6.02.2008 |
woda |
| Szczur | 07.02.2007–25.01.2009 |
woda |
| Wół | 26.01.2009–09.02.2010 |
ziemia |
| Tygrys | 10.02.2010–02.02.2011 |
drewno |
Kalendarz rolniczy
Służył on do określania czasu wykonywania prac w polu. Musimy tutaj pamiętać, że następstwo pór roku, a tym samym zmian temperatury i opadów, jest na terenie północnych Chin niezwykle regularne, co sprawia, że kalendarz miał istotne znaczenie dla określania czasu wykonywania prac.
Poniżej nazwy 24 części roku słonecznego
( jieqi 節氣)
UWAGA: Wszystkie znaki poniżej są tradycyjne!!!)
| 1. 立春 li4 chun1 – początek wiosny | 13. 立秋 li4 qiu1 – początek jesieni |
| 2. 雨水 yu3 shui3 – deszczowe wody | 14. 處暑 chu3 shu3 – niedostatek ciepła |
| 3. 驚蟄 jing1 zhi2 – przebudzenie owadów | 15. 白露 bai2 lu4 – biała rosa |
| 4. 春分 chun1 fen1 – równonoc wiosenna | 16. 秋分 qiu1 fen1 – równonoc jesienna |
| 5. 清明 qing1 ming2 – czysta jasność | 17. 寒露 han2 lu4 – zimna rosa |
| 6. 穀雨 gu3 yu3 – zbożowe deszcze | 18. 霜降 shuang1 jiang4 – pierwszy szron |
| 7. 立夏 li4 xia4 – początek lata | 19. 立冬 li4 dong1 – początek zimy |
| 8. 小滿 xiao3 man3 – małe roztopy | 20. 小雪 xiao3 xue3 – mały śnieg |
| 9. 芒種 mang2 zhong3 – kłoszenie zbóż | 21. 大雪 da4 xue3 – duży śnieg |
| 10. 夏至 xia4 zhi4 – przesilenie letnie | 22. 冬至 dong1 zhi4 –przesilenie zimowe |
| 11. 小暑 xiao3 shu3 – małe ciepło | 23. 小寒 xiao3 han2 – małe zimno |
| 12. 大暑 da4 shu3 – duże ciepło | 24. 大寒 da4 han2 – duże zimno |
Pory dnia
Dzień Chińczycy dzielą na 12 części, tzw. ziemskich konarów di4zhi1地支. Każda z części dnia odpowiada jednemu zwierzęciu.
Ziemski konar |
Pora dnia |
zwierzę |
||
| 子 – zi3 | 1 | 23.00–1.00 |
鼠 – shu3 | szczur |
| 丑 – chou3 | 2 | 1.00–3.00 |
牛 – niu2 | krowa |
| 寅 – yin2 | 3 | 3.00–5.00 |
虎 – hu3 | tygrys |
| 卯 – mao3 | 4 | 5.00–7.00 |
兔 – tu4 | królik |
| 辰 – chen2 | 5 | 7.00–9.00 |
龙 – long2 | smok |
| 巳 – si4 | 6 | 9.00–11.00 |
蛇 – she2 | wąż |
| 午 – wu3 | 7 | 11.00–13.00 |
马 – ma3 | koń |
| 未 – wei4 | 8 | 13.00–15.00 |
羊 – yang2 | kozioł |
| 申 – shen1 | 9 | 15.00–17.00 |
猴 – hou2 | małpa |
| 酉 – you3 | 10 | 17-00–19.00 |
鸡(雞) – ji1 | kura |
| 戌 – xu1 | 11 | 19.00–21.00 |
狗 – gou3 | pies |
| 亥 – hai4 | 12 | 21.00–23.00 |
猪 – zhu1 | świnia |
(W nawiasach glify
tradycyjne) |
||||
Dla porównania:
Kalendarz gregoriański – słoneczny
Ziemia obiega słońce dokładnie
w 365 dni 5 godzin 48 minut 46 sekund.
Został wprowadzony przez papieża Grzegorza XIII w 1582 r.
Rok ma 12 miesięcy i 365 dni. Co cztery lata jest dodatkowy
dzień – 29 lutego – w roku jest wtedy 366 dni – jest to
rok przestępny.
Kalendarz muzułmański – księżycowy.
Został wprowadzony przez Mahometa w 632 r. Rok ma 12 miesięcy.
W ciągu 30 lat jest 11 lat przestępnych. Wtedy do każdego
miesiąca dodaje się jeden dzień.
5 kwietnia 2004 r. rozpocznie się rok 1425 ery Mahometa.
Kalendarz żydowski – księżycowo-słoneczny
w obecnej postaci istnieje od IV w. n.e. Rok ma 12 miesięcy.
W określonych latach dodaje się 13. miesiąc. Liczba dni
jest zmienna. Jest ich 29 lub 30.
30 września 2004 r. rozpocznie się rok 5765.